Camino Slowakei

W skrócie

• Początek / Koniec: Košice → Bratysława → Wolfsthal (AT)
• Długość: 650,8 km
• Wysokość:↗ 16 072 m / ↘ 16 132 m
• Najwyższy punkt: około 1 169 m
• Czas trwania: pieszo około 28–32 dni (około miesiąca)
• Waymark: żółta muszla św. Jakuba na ciemnoniebieskim tle na znakach szlaków turystycznych oraz kostki brukowe w kształcie muszli w dużych miastach
• Inne nazwy: Szlak św. Jakuba na Słowacji, Way of St. James in Slovakia
• Charakter: długa, miejscami górzysta trasa św. Jakuba przez Słowację, w większości prowadząca po oznakowanych szlakach turystycznych

Przegląd

Svätojakubská cesta to pierwsza w pełni oznakowana trasa św. Jakuba na Słowacji. Łączy ona dwa największe miasta kraju: Koszyce na wschodzie i stolicę Bratysławę na zachodzie. Stamtąd trasa biegnie krótkim odcinkiem wzdłuż Dunaju do Wolfsthalu przy granicy austriackiej, gdzie łączy się z austriacką siecią szlaków św. Jakuba.

Trasa o długości nieco ponad 650 kilometrów przebiega wzdłuż historycznych szlaków pielgrzymkowych i miejsc poświęconych św. Jakubowi. Prowadzi przez góry i doliny rzeczne, przechodzi przez średniowieczne miasta górnicze i mija kilka obiektów wpisanych na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Jest ona oznakowana i utrzymywana przez stowarzyszenie pożytku publicznego „Priatelia Svätojakubskej cesty na Slovensku” („Przyjaciele Drogi św. Jakuba na Słowacji”), które zostało wybrane przez Słowacką Konferencję Biskupów jako jedyna organizacja zajmująca się Camino w kraju do współpracy z diecezjami.

Trasa ta jest długa i, szczerze mówiąc, wymagająca: trwająca około miesiąca wędrówka piesza z przewyższeniem ponad 16 000 metrów nie jest spacerkiem, lecz prawdziwą wyprawą przez urozmaicony krajobraz.

Inne nazwy

• Niemiecki: Szlak św. Jakuba na Słowacji
• Niemiecki: Szlak św. Jakuba na Słowacji, słowacki Camino

„Svätojakubská cesta” to słowackie określenie „Szlaku św. Jakuba” – dosłownie „Droga św. Jakuba”.

Dla kogo ta trasa jest idealna – a dla kogo nie

To idealna propozycja, jeśli szukasz długiej, spokojnej i wciąż mało uczęszczanej trasy Szlaku św. Jakuba, z dala od głównych hiszpańskich szlaków – z górami, lasami, średniowiecznymi miastami i licznymi miejscami wpisanymi na listę światowego dziedzictwa kulturowego. Jeśli masz wystarczającą wytrzymałość, by pokonywać długie dystanse i podjazdy, a także potrafisz samodzielnie orientować się w terenie i szukać noclegów, to jest to właśnie coś dla Ciebie.

Nie jest to najlepszy wybór, jeśli jesteś przyzwyczajony do ciągłego oznakowania żółtymi strzałkami, jak w Hiszpanii, i oczekujesz gęstej sieci schronisk na hiszpańskich szlakach św. Jakuba. Na Słowacji nie ma żółtych strzałek, a infrastruktura jest znacznie skromniejsza – mapa, aplikacja i staranne zaplanowanie trasy są niezbędne.

Trasa i krajobraz

Trasa rozpoczyna się przy katedrze św. Elżbiety w Koszycach i prowadzi najpierw przez góry i lasy wschodniej Słowacji do regionu Spisz, mijając po drodze kilka obiektów wpisanych na listę światowego dziedzictwa UNESCO, aż do bazyliki św. Jakuba w Lewoczy.

W środkowej Słowacji trasa przebiega przez tereny górnicze, mijając Bańską Bystricę, Zwoleń i wspaniałą Bańską Sztiavnicę, aż do opactwa benedyktynów w Hronskim Beňadiku w dolinie Hronu. To właśnie tutaj znajdują się najwyższe i najbardziej górzyste odcinki trasy.

Na zachodzie trasa prowadzi przez Trnavę („słowacki Rzym”), a następnie przez winnice i lasy Małych Karpat, gdzie znajduje się zamek Červený Kameň, Pezinok i Svätý Jur, dociera do Marianki, najstarszego miejsca pielgrzymkowego na Słowacji, a w końcu do Bratysławy. Stamtąd pozostaje już tylko kilka kilometrów wzdłuż Dunaju do Wolfsthalu przy granicy austriackiej.

Etapy, teren i stopień trudności

Ścieżka św. Jakuba, o długości około 651 kilometrów i różnicy wysokości ponad 16 000 metrów, jest długą i miejscami górzystą trasą – realistycznie rzecz biorąc, pokonanie jej pieszo zajmuje około miesiąca. Oficjalne stowarzyszenie dzieli trasę na kilka odcinków, z których każdy obejmuje etapy trwające kilka dni, dzięki czemu można przejść nawet tylko jej część.

Teren jest bardzo zróżnicowany: wschodnia Słowacja (Košice–Levoča) przebiega prawie wyłącznie po oznakowanych szlakach górskich i nie nadaje się dla rowerów ani wózków dziecięcych. Środkowy odcinek wokół Bańskiej Sztiavnicy i Hronskiego Beňadika jest najbardziej górzysty, z kilkoma długimi, wymagającymi etapami przez przełęcze górskie. Na zachodzie trasa staje się bardziej płaska i łatwiejsza, zanim Małe Karpaty ponownie wprowadzą podjazdy. Ostatni etap, Bratysława–Wolfsthal, jest krótki – ma około 11 kilometrów – i przebiega niemal po płaskim terenie.

Oznakowanie trasy – inaczej niż w Hiszpanii

Cechą charakterystyczną tej trasy jest to, że na Słowacji nie ma żółtych strzałek na drzewach ani kamieniach, jak w Hiszpanii – zgodnie z prawem nie jest to dozwolone bez odpowiedniego zezwolenia. Zamiast tego trasa wykorzystuje niezwykle gęstą sieć szlaków turystycznych tego kraju (ponad 15 000 km oznakowanych szlaków).

Należy zwracać uwagę na dwa oznaczenia: żółtą muszlę św. Jakuba na ciemnoniebieskim tle w postaci naklejki na drogowskazach Słowackiego Związku Turystycznego (KST) oraz kostki brukowe w kształcie muszli w starówkach większych miast, takich jak Koszyce i Nitra. Pomiędzy drogowskazami należy kierować się kolorem danego oznakowanego szlaku turystycznego (czerwonym, niebieskim, zielonym lub żółtym). Stowarzyszenie zdecydowanie odradza podążanie za pojedynczymi, nieoficjalnymi żółtymi strzałkami, zalecając zamiast tego korzystanie z mapy lub aplikacji. Odcinki bez sieci szlaków turystycznych są jak dotąd opisane wyłącznie w przewodnikach turystycznych wydanych przez stowarzyszenie.

Najciekawsze miejsca na trasie

• Košice – punkt wyjścia z Katedra św. Elżbiety, największy kościół na Słowacji.
• Region Spisz – łagodny, pagórkowaty krajobraz z kilkoma obiektami wpisanymi na listę światowego dziedzictwa UNESCO w okolicy Spišskiego Podhradia.
• Lewocza – miasto wpisane na listę światowego dziedzictwa kulturowego UNESCO, z Bazylika św. Jakuba oraz jej słynny gotycki ołtarz.
• Banská Štiavnica – jedno z najpiękniejszych historycznych miast górniczych w kraju (wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO).
• Beňadik z Hronu – starożytne opactwo benedyktynów; po pokonaniu co najmniej 100 km można tu otrzymać pierwszą „Compostelę” na Słowacji.
• Trnava – nazywane również „słowackim Rzymem” ze względu na liczne kościoły.
• Marianka – Najstarsze miejsce pielgrzymkowe na Słowacji, położone w Małych Karpatach.
• Bratysława – stolica nad Dunajem, gdzie trasy słowacka, węgierska i austriacka zbiegają się przy ruinach kaplicy św. Jakuba. W katedrze św. Marcina możesz Compostella Bratislaviensis po pokonaniu wymaganych 100 km.

Jak pielgrzymi trafiają na tę drogę

Punktem wyjścia są Koszyce we wschodniej Słowacji – miasto posiada własne lotnisko i jest łatwo dostępne pociągiem z Wiednia lub Budapesztu. Nie ma tu napływu pielgrzymów z sieci CMS: szlak słowacki stanowi najbardziej wysunięty na wschód element sieci środkowoeuropejskiej.

Właśnie to sprawia, że trasa ta jest tak interesująca pod względem strategicznym: w Bratysławie łączą się austriacka Droga św. Jakuba i węgierska Szent Jakab út – kto planuje długą trasę, wyrusza z Koszyc przez Wiedeń dalej na zachód i w końcu, podążając szlakami południowych Niemiec, dociera do Via Jacobi lub ta Via Podiensis.

Chcesz kontynuować swoją pielgrzymkę?

Trasa kończy się w Wolfsthal przy granicy austriackiej, zaledwie kilka kilometrów za Bratysławą. W rzeczywistości pierwszy etap austriackiej drogi św. Jakuba rozpoczyna się w samej Bratysławie – przy ruinach kaplicy św. Jakuba w centrum miasta, skąd trasa przecina Dunaj i prowadzi aż do granicy w Wolfsthal. Jeśli chcesz kontynuować wędrówkę, w tym miejscu dołączasz do sieci austriackiej Drogi św. Jakuba w kierunku Wiednia, a następnie dalej na zachód. Bratysława jest ponadto węzłem, w którym węgierska „Szent Jakab út” łączy się ze słowacką „Svätojakubská cesta”.

Przygotowanie i informacje praktyczne

Najlepszy okres na podróż to wiosna i jesień; poza tymi miesiącami pokonywanie górskich odcinków nie zawsze jest zalecane. Należy dokładnie zaplanować trasę: możliwości noclegowe są rzadsze niż na hiszpańskich szlakach Camino, a sieć schronisk nie jest ciągła. Mapa i aplikacja nawigacyjna są niezbędne, ponieważ podążasz za szlakami turystycznymi oznaczonymi kolorami, a nie żółtymi strzałkami. Stowarzyszenie wydaje własne przewodniki i sprzedaje słowacką legitymację pielgrzyma wraz z muszlą; po pokonaniu co najmniej 100 kilometrów można otrzymać słowacką „Compostelę” w Hronskim Beňadiku i Bratysławie. Ponieważ słowacki Camino prowadzi głównie przez zalesione góry, jest to idealna trasa nawet w gorących miesiącach letnich. Znaczna część trasy przebiega w cieniu bujnych lasów tego kraju, co zapewnia chłodniejsze i przyjemniejsze wędrówki. Przygotuj się na dłuższe, górzyste etapy oraz sporadyczną konieczność samodzielnego zaopatrzenia się w prowiant.

Ile kosztuje cię ta droga

Słowacja jest tańsza niż Niemcy czy Austria. Należy liczyć się z wydatkami rzędu około 30–50 euro dziennie na skromne zakwaterowanie i wyżywienie; wybierając opcję samodzielnego przygotowywania posiłków i skromnego zakwaterowania, wydatki będą się mieścić w dolnej granicy tego przedziału. Ponieważ oferta zakwaterowania jest mniejsza, warto zaplanować wszystko z wyprzedzeniem.

Dojazd

Punktem wyjścia są Koszyce we wschodniej Słowacji, a celem jest Wolfsthal koło Bratysławy.

• Pociągiem po Słowacji: Połączenia krajowe i bilety można nabyć za pośrednictwem Słowackie Koleje (ZSSK).
• Z Niemiec: podróżować pociągiem przez Wiedeń lub Budapeszt. Deutsche Bahn– Połączenia i bilety.
• Powrót z Wolfsthal / Bratysławy: Bratysława ma dobre połączenia z międzynarodową siecią kolejową. Słowackie Koleje (ZSSK) i Deutsche Bahn.